Ana içeriğe geç
Dr. Şeyla Ceferova
Tüm yazılar

Arap sabunu, tentürdiyot, karbonat: eski yöntemler cilde ne yapar

Kuşaktan kuşağa aktarılan cilt bakım yöntemlerini modern dermatolojinin yaklaşımıyla karşılaştırıyoruz.

Dermatolog Şeyla Ceferova

YazarDermatoveneroloji uzmanı, estetik dermatolog, akne uzmanı

Açık yeşil zemin üzerinde adaçayı ve terrakota renkli yapraklar çizimi

Geçmişte cilt bakımı için kullanılan pek çok yöntem bugün de kuşaktan kuşağa aktarılıyor: arap sabunu, tentürdiyot, salisilik alkol, aspirin ve karbonat. Ancak her meşhur yöntem cildimiz için doğru değildir. Gelin bu yöntemlere modern dermatolojinin gözüyle bakalım.

Arap sabunu

Güçlü bir alkali ortama sahiptir ve cildin ortalama 5’in altındaki doğal asidik pH’ını bozar. Yüz bir süre “tertemiz, gıcır gıcır” hissedilir, ancak koruyucu bariyer zarar görür. Sonuçta kuruluk, gerginlik ve tahriş ortaya çıkar, cilt aktif tedaviyi daha zor tolere eder.

Tentürdiyot

Sivilcenin üzerine tentürdiyot sürmek cildi yakar ve kurutur. İltihabı tedavi etmez, tersine tahriş leke kalma olasılığını artırabilir. Sivilce tedavisinde tentürdiyotun yeri yoktur.

Salisilik alkol ve aspirin maskesi

Salisilik asit modern kozmetikte de kullanılır, ancak doğru konsantrasyonda (genellikle %0,5-2) ve uygun formda. Alkollü solüsyon cildi aşırı kurutur; aspirin ise salisilik asit değil, asetilsalisilik asittir: ezilmiş tablet dozu bilinmeyen, düzensiz dağılan ve tahriş eden bir karışımdır.

Karbonat

Karbonat da alkalidir. Peeling ya da maske olarak kullanıldığında cilt bariyerini bozar, kristalleri cildi çizebilir ve hassasiyeti artırır.

Peki ne yapmalı

  • Cilt tipinize uygun, pH dengeli nazik bir temizleyici
  • Yağlı cilt için bile nemlendirici
  • Her gün SPF
  • Akne ve lekeler için ise muayeneden sonra seçilen tedavi

Bilimsel kaynaklar

Bu yazıdaki bilgiler aşağıdaki hakemli bilimsel makalelere ve uluslararası klinik kılavuzlara dayanmaktadır.

  1. Lambers, H., Piessens, S., Bloem, A., Pronk, H., & Finkel, P. (2006). Natural skin surface pH is on average below 5, which is beneficial for its resident flora. International Journal of Cosmetic Science, 28(5), 359-370. [PMID: 18489300] | [DOI: 10.1111/j.1467-2494.2006.00344.x]
  2. Ananthapadmanabhan, K. P., Moore, D. J., Subramanyan, K., Misra, M., & Meyer, F. (2004). Cleansing without compromise: the impact of cleansers on the skin barrier and the technology of mild cleansing. Dermatologic Therapy, 17(Suppl 1), 16-25. [PMID: 14728695] | [DOI: 10.1111/j.1396-0296.2004.04s1002.x]
  3. Draelos, Z. D. (2018). The science behind skin care: Cleansers. Journal of Cosmetic Dermatology, 17(1), 8-14. [PMID: 29231284] | [DOI: 10.1111/jocd.12469]
  4. Reynolds, R. V., Yeung, H., Cheng, C. E., et al. (2024). Guidelines of care for the management of acne vulgaris. Journal of the American Academy of Dermatology, 90(5), 1006.e1-1006.e30. [PMID: 38300170] | [DOI: 10.1016/j.jaad.2023.12.017]